Kruip eens in de huid van de ander!

Juni 1973 kreeg ik op mijn vakantieadres een telefoontje van de secretaris van de kerkenraad, dat een gemeentelid tegen een boom was gereden en op slag dood was.
Hij was getrouwd en had twee kinderen en zijn vrouw was in verwachting. Een drama, je bent sprakeloos. Als je zwijgt ontstaat er ruimte om te luisteren en dat is zo belangrijk. We hebben de boel ingepakt en zijn naar huis gereden.
Vanaf het eerste moment van het afschuwelijke bericht waren de buren het luisterend oor voor de intens verdrietige vrouw en moeder van twee kleuters en dat heeft ze ervaren als het goede van God.
Dit bleek overduidelijk toen haar derde kind geboren werd en gedoopt zou gaan worden.
Ze wilde dolgraag dat haar jongste werd binnengedragen door de buurvrouw en dat zij samen met haar man aan het Avondmaal mocht deelnemen.
Voor de kerkenraad was dit echter een heel moeilijk omdat haar buren van katholieken huize waren.

Wij woonden in een plaats met een overwegend katholieke bevolking en waar de gereformeerde gemeenschap een hele kleine minderheid vormde. Van een Raad van Kerken had niemand daar nog gehoord.
Een onmogelijke vraag, vond de kerkenraad. Veel gemeenteleden zouden grote bezwaren daartegen hebben.
Wel binnendragen maar niet aan het Avondmaal deelnemen leek de kerkenraad de enige optie. Kerkrechtelijk juist maar pastoraal onbegrijpelijk, vond ik .
Daarom stelde ik de vraag: probeer je eens te verplaatsen in de situatie van Diny, want zo heette de moeder van de dopeling. Gelukkig bleek dat een kantelmoment in het gesprek te zijn en besloot de kerkenraad uiteindelijk toch positief te reageren.

Dit speelde zich allemaal af in een tijd dat er nog geen sprake was van kinderen aan het Avondmaal. En het nog gebruikelijk was om als gast voorafgaand aan de viering toestemming te vragen aan de kerkenraad. Er was zeker nog geen sprake van een open Avondmaalsviering. In sommige kerken nog steeds niet.
Over lopend Avondmaal vieren werd nog niet nagedacht. Je ging aan tafel. Voor de kinderen was het dan een hele zit. De kerkdienst duurde daardoor veel langer dan normaal.
In die tijd kon iemand nog de toegang tot het Avondmaal zelfs geweigerd worden en was er sprake van tafelwacht.
En deelnemen aan de eucharistieviering was ook nog heel ver weg . U kunt zich misschien nog herinneren de ophef over de deelname van Prinses Juliana aan de eucharistieviering in de huwelijksdienst van prins Maurits en Marlene v.d. Broek in Apeldoorn in 1998.

Je proberen te verplaatsen in de situatie van een ander is lastig en zeker niet vanzelfsprekend. Je zou jezelf misschien wat vaker de vraag moeten stellen, wat zou ik willen als ik in zijn of haar plaats stond. Je zal maar op de vlucht zijn en geen dak boven je hoofd hebben. Je zult maar een nieuw bestaan willen opbouwen, omdat je geen toekomst ziet in land van herkomst. Of pas een miskraam hebben gekregen of naar de voedselbank moeten, maar niet durft. Al jaren overhoopliggen met je familie en maar geen opening kunt vinden om het op te lossen. Een andere huidskleur hebben, of je zult maar in groep 7 zitten en gepest worden.
Als je dat zou doen begrijp je de ander misschien een beetje beter, en kun je meer begrip opbrengen voor die persoon.

In de evangeliƫn lezen we dat de geestelijke leiders zich mateloos ergerden als Jezus weer regels overtrad, en dat doet Jezus in hun ogen met een bepaalde regelmaat. De geestelijke leiding vond het heel terecht Jezus ter verantwoording te roepen.
Regels zijn er om je aan de houden.
Je kunt je ook vasthouden aan regels maar dan ten koste van de mens en dat kan levensgevaarlijk zijn.
Jezus overtreedt een regel nooit om te provoceren, maar probeert aan de orde te stellen dat je de juiste vragen moet stellen om het goede te doen. De mens is belangrijker dan de regel.

Men probeerde Jezus op heterdaad te betrappen als hij zich verplaatst in de positie van een tollenaar, de melaatse, de doodzieke of een Samaritaan. Jezus wil er voor de ander zijn en daarbij maakt het hem niets uit wie die ander ook is.
Buitengesloten worden is veel erger dan je denkt. Eenzaamheid is veel erger dan je denkt. En dat wordt in deze coronatijd door zeer velen ervaren.
In verpleeghuizen en zorgcentra wordt geleden door de bewoners. Je verplaatsen in andermans situatie kan een opening betekenen tot redding.
Jezus is daar heel ver in gegaan. Hij gaf zelfs zijn leven.

Anne Nottelman