Helpen bij verlies en verdriet


Op 28 september jl. vierde Hospice Nijkerk e.o. haar 25-jarig bestaan. Dit gebeurde middels een symposium in onze eigen Kruiskerk.
De in totaal 350 belangstellenden, waaronder verpleegkundigen, artsen, pastores, vrijwilligers luisterden ’s middags naar 3 zeer bekende en belangwekkende sprekers. ’s Avonds was er een 4de spreker en een optreden van Gert van de Vijver, de Zandtovenaar. Deze laatste trad ook op tijdens de Openingsweek van onze kerk, een jaar geleden. Nu bracht hij een wondermooi programma, speciaal geschreven voor het hospice.
Terzijde, maar wel van groot belang, het bleek dat de kosters/beheerders/coördinatoren, hoe zullen we deze duizendpoten noemen, Jolanda en Hanita dus, zeer wel in staat bleken te zijn een dergelijke activiteit van deze omvang te faciliteren in onze nieuwe Kruiskerk. De dag ervoor was er een bijna uitverkocht fondswervingsconcert door het Chr. Streekmannenkoor. Kortom, de dames konden in een paar dagen laten zien waartoe ze in staat waren en deden dat prima! Beeld en geluid waren eveneens uitstekend verzorgd. Maar ook de kerk zelf bleek een en andermaal prima toegesneden op haar rol als concert- en congresruimte. Bezoekers en organisatoren hopen hiervan nog vaak met plezier gebruik te maken. 
 
Terug naar het symposium. Zonder de andere sprekers te kort te doen zullen de aanwezigen niet licht Prof. Dr. M. Keirse vergeten. Deze Belgische emeritus-hoogleraar psychologie, autoriteit op het gebied van verdriet en verlies is een fenomeen. Als dagvoorzitter van het symposium mocht ik o.a. hem aankondigen. Het gehoor had ik uitgedaagd mij na zijn voordracht te komen vertellen indien ik ongelijk had gehad; ik kondigde hem namelijk aan als verteller, meer dan als hooggeleerde spreker. Ik was vaker onder zijn gehoor geweest dus ik wist heel goed waarover ik sprak. Na afloop geen reacties.
Manu Keirse is een groots verteller. Met groot gemak, nog beter, met grote passie, vooral met veel compassie en buitengewone kennis van zaken vertelt hij uit zijn rijke ervaring met patiënten en hun vele vormen van verdriet na geleden verlies. Het ene moment zit het gehoor massaal met tranen in de ogen te luisteren, zich afvragend hoe het toch mogelijk is, dat groot of klein onheil zo huis houdt in gezinnen, bij individuen, in gemeenschappen. Om dan verbijsterd verder te luisteren naar de reacties hierop door de omgeving en de gevolgen daar weer van. Reacties op verlies en verdriet, vaak met de beste bedoelingen geuit, niet beter wetend, maar zo mis, kwetsend, beschadigend. Terwijl het zo anders kan.
Een belangrijk punt dat men van hem kan leren is dat bij groot verlies, de rouwende niet wordt geholpen  met eigen verhalen, aanwijzingen en troost. Het beste is te luisteren, luisteren en nog eens luisteren. Dat is goed, heilzaam. Wees nooit bang om niet te weten wat je moet zeggen, zeg dat dan ook maar! ‘ik weet niet wat ik moet zeggen’. En als je dan toch wat zegt vertel dan iets over een mooie ervaring die je had met de overledene.
Er zijn vele vormen van verlies en de daaropvolgende rouw. Een reorganisatie waarbij je na 38 jaar bij de zaak weggesaneerd wordt. Een miskraam bij een zwangerschap waarop je je zo verheugd had 
Een groot onrecht. Een kind in de gevangenis. Een invaliderende ziekte. En nog veel meer.
Rouwen is werken, zwaar werk, waarvan je intens moe wordt, wat weinig ruimte laat voor andere activiteiten. En dan nog het verschil tussen de rouw van mannen en vrouwen.
 
Nog langer kan ik vertellen over zijn voordracht, maar ik denk dat het beter is je te wijzen op het boek dat hij over dit onderwerp geschreven heeft. Een boek om jezelf te helpen bij verdriet en om anderen te steunen in hun verlies. Veel van de inhoud kende ik al, van andere delen spijt het mij dat ik er niet veel eerder van wist. Manu Keirse heeft meerdere boeken geschreven. Helpen bij verlies en verdriet is het belangrijkste. Het is in vele talen vertaald. Het wordt beschouwd als een standaardwerk. Het is ook een handboek in de zin dat het niet achter elkaar uitgelezen hoeft te worden. Het uitstekende boekontwerp helpt heel goed om onderwerpen op te zoeken. Soms merk je dat het door een Vlaming geschreven is, geen enkel bezwaar. Het is gemakkelijk te lezen, je hoeft er niet voor gestudeerd te hebben. Het is een rijk boek, het is een boek waar je veel van zult leren. Een boek waardoor je als mens groeit. Een boek van waarde. Van harte aanbevolen.
 
Jan van de Kuinder
 
P.S.: In dit schrijven over verlies en verdriet heb ik de rol van God niet genoemd. Daar gaat het boek ook niet over. Ik ben er echter van overtuigd dat Hij het prachtig vindt als wij elkaar helpen op de in het boek beschreven manieren. Dat doende scheppen we ruimte voor Hem. Dat lijkt mij een prachtige invulling van onze taak op aarde. 
Manu Keirse - Helpen bij verlies en verdriet, een gids voor het gezin en de hulpverlener
editie 2017 - Uitg. Lannoo –  ISBN 9789401442879 - € 19,99

© Gereformeerde Kerk Nijkerk   Leden   Account aanmaken?   ANBI   Privacy